ན་ནིང་སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་ཁག་4900ལྷག་ཙམ་དང་ལེན་བྱས་པ།
འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་དང་བྱེད་ཐབས་ཁག་2200ལྷག་ཙམ་བཏོན་པ།
ཟླ་2ཚེས་27ཉིན། རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གསར་འགྱུར་གཞུང་དོན་ཁང་གིས་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་སྲིད་ཇུས་སྐོར་གྱི་འཆར་ཅན་སྔོན་བརྡའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཏེ། འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཚན་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་འགན་འཁུར་བློ་མཐུན་2025ལོར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་སྡེ་ཚན་གྱིས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་འགོ་དང་རྒྱལ་ཡོངས་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་གྲོས་གཞིའི་ལས་དོན་བསྒྲུབས་པའི་འབྲེལ་ཡོད་གནས་ཚུལ་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པར་གདན་དྲངས་ཡོད།
“2025ལོར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མིའི་གྲོས་འགོ་8754དང་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་གྲོས་གཞི་4868སྒྲུབ་འགན་འཁུར་བ་དེས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞིའི་བསྡོམས་འབོར་གྱི་95.6%དང་97.3%སོ་སོ་ཟིན་པ་དག་ཚང་མ་དུས་ཐོག་ཏུ་སྒྲུབ་ཚར་ནས། འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་ཚོ་ལས་དོན་བསྒྲུབས་པར་བློ་ཡིད་ཚིམ་པོ་བྱུང་ཡོད”རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གསར་འགྱུར་གཞུང་དོན་ཁང་གསར་འགྱུར་ཅུས་ཀྱི་ཅུས་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་གསར་འགྱུར་མགྲིན་ཚབ་པ་ཀྲོའུ་ཅན་ཧྲེ་ཡིས། སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱིས་བཏོན་གནང་བའི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་4900ལྷག་ཙམ་དང་ལེན་བྱས་པ་དང་། འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་དང་བྱེད་ཐབས་2200ལྷག་ཙམ་བཏོན་ཏེ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་འཐབ་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། དེང་རབས་ཅན་གྱི་ཐོན་ལས་མ་ལག་འཛུགས་སྐྱོང་ལ་འདེགས་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། ནུས་ཤུགས་དེ་བས་ཆེན་པོས་མ་འཇོག་བརྟན་པོ་དང་འཛད་སྤྱོད་ལ་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། སྤུས་ཚད་མཐོ་བའི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་སྒུལ་ཤུགས་དང་གསོན་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། དམངས་འཚོའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་དཀའ་གནད་དང་འགག་གནད་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ཐད་གྲུབ་འབྲས་གསར་པ་ཐོབ་ཡོད་ཅེས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད།
སྒྲུབ་གཉེར་བྱེད་རིང་། སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་གསར་དུ་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་པའི་འཐུས་མིའི་བཅའ་ཁྲིམས་དང་གསར་དུ་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་པའི་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་གྲོས་གཞིའི་ལས་དོན་སྲོལ་ཡིག་སོགས་སློབ་སྦྱོང་དང་ལག་བསྟར་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཏེ་ལས་ཀའི་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། འབྲེལ་གཏུག་དང་སྤེལ་རེས་དམ་ཟབ་བྱ་རྒྱུ། དོན་འཁྱོལ་ལ་རྗེས་སྙེགས་ལྟ་སྐུལ་བྱ་རྒྱུ། གྲུབ་འབྲས་གཞན་སྒྱུར་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་བླང་བྱ་གསར་པ་གསལ་པོར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་སྒྲུབ་པའི་སྤུས་ཚད་དང་ཕན་འབྲས་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད།
“ཚན་རིག་ལག་རྩལ་པུས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་ཁྱོན་བསྡོམས་901སྒྲུབ་འགན་འཁུར་བ་ཚང་མ་དུས་ཐོག་དང་སྤུས་ཚད་མཐོ་པོས་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ཡོད”ཚན་རིག་ལག་རྩལ་པུའི་ཏང་ཙུའི་ཁོངས་མི་དྲུང་ཆེ་ཕན་ཞའོ་ཏུང་གིས། ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་རིང་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་པུས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་ཁ་གྲངས་མང་པོ་སྒྲུབ་འགན་འཁུར་ཏེ། འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱི་ཡང་དག་གནད་འཕིགས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་དག་ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སྲིད་ཇུས་བྱེད་ཐབས་སུ་སྒྱུར་བར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་རེད།
“ཞིང་ལས་གྲོང་གསེབ་པུའུ་ཡིས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་ཁྱོན་བསྡོམས་1449བསྒྲུབས་པའི་ནང་གྲོས་འགོ་992དང་གྲོས་གཞི་457ཡོད། ཞིང་ལས་གྲོང་གསེབ་པུའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་བཞུགས་ཕྱུགས་རིགས་སྨན་པ(དཔོན)དང་འཆར་གཞི་ནོར་དོན་སིའི་སི་ཀྲང་ཐའོ་ཧོའེ་ཡིང་གིས། ཞིང་ལས་གྲོང་གསེབ་པུས་འཐུས་མིའི་བཅའ་ཁྲིམས་གསར་པ་དང་སྲིད་གྲོས་གྲོས་གཞིའི་ལས་དོན་སྲོལ་ཡིག་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཤིང་། སྡེ་ཚན་གྱི་ཏང་ཙུས་སྣེ་ཁྲིད་དེ་སྤྱི་ཡོངས་ནས་དམ་འཛིན་བྱེད་པ་དང་། སྡེ་ཚན་གྱི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱིས་ལས་འགན་ཁག་བགོས་ཀྱིས་འགན་འཁུར་བ། གཞུང་དོན་ཐིང་གིས་སྤྱི་འདོམས་མཐུན་སྦྱོར་བྱེད་པ། སྒྲུབ་མཁན་སི་དང་ཅུས་ཀྱིས་སྒྲུབ་གཉེར་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་པ། རིམ་དབྱེ་འགན་འཁུར་དང་གོང་འོག་མཉམ་འགུལ་བཅས་ཀྱི་འགན་འཁྲིའི་མ་ལག་བཙུགས་པ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་སྒྲུབ་གཉེར་གྱི་སྤུས་ཚད་དང་ཕན་འབྲས་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་རེད།
ཚོང་དོན་ལས་དོན་ནི་རྒྱལ་ནང་གི་འཁོར་རྒྱུག་ཆེན་པོའི་གྲུབ་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། ཚོང་དོན་པུའི་པུའུ་ཀྲང་གཞོན་པ་ཡན་ཏུང་གིས“2025ལོར་ཚོང་དོན་པུས་ཁྱོན་བསྡོམས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་1020དུས་ཐོག་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་ནང་གྲོས་འགོ་584དང་གྲོས་གཞི་436ཡོད”ཅེས་བཤད་པ་རེད།
རྒྱལ་ཁབ་ཁྲོམ་ར་ལྟ་འདོམས་སྤྱི་ཁྱབ་ཅུས་ཀྱི་ཅུས་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཚད་ལྡན་ཅན་དོ་དམ་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཏེང་ཀྲི་ཡུང་གིས། 2025ལོར་ཁྲོམ་ར་ལྟ་འདོམས་སྤྱི་ཁྱབ་ཅུས་ཀྱིས་སྒྲུབ་འགན་འཁུར་བའི་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་ཁྱོན་1084ཡོད་པའི་ནང་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་འགོ་730དང་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་གྲོས་གཞི་354ཡོད། འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱིས་དྲ་རྒྱའི་ཁྲོམ་རའི་སྒྲིག་ལམ་ཚད་ལྡན་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། བདེ་འཇགས་དང་ཉེན་ཁ་གྲལ་བཤེར་བཅོས་སྐྱོང་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། སྤུས་ཚད་ལ་བརྟེན་ནས་འདེགས་སྐྱོར་དང་ཚད་གཞིར་བརྟེན་ནས་སྣེ་ཁྲིད་བྱེད་པར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཁྲོམ་རའི་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་འགྲན་རྩོད་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ལ་དམིགས་ནས་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་བཏོན་གནང་ཡོད་ཅེས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད།
ཚན་རྩལ་དངུལ་རྩའི་བྱ་བ་ཆེན་པོ་ལེགས་པར་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ནི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་པའི་སྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་ལས་འགན་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། 2025ལོར་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་པུས་ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་དངུལ་ཁང་སོགས་སྡེ་ཚན་བདུན་དང་མཉམ་དུ《ཚན་རྩལ་དངུལ་རྩའི་སྒྲིག་སྲོལ་འཛུགས་གཏོད་མགྱོགས་པོ་བྱས་ནས་ཆུ་ཚད་མཐོ་བའི་ཚན་རྩལ་རང་ཚུགས་རང་དར་ལ་འདེགས་སྐྱོར་ནུས་ལྡན་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་སྲིད་ཇུས་དང་བྱེད་ཐབས་འགའ་ཞིག》པར་འགྲེམས་བྱས་ཡོད། “ང་ཚོས་ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་དངུལ་ཁང་སོགས་སྡེ་ཚན་དང་མཉམ་དུ་ཚན་རྩལ་དངུལ་རྩ་མཐུན་སྦྱོར་དང་ཀྲུང་དབྱང་དང་ས་གནས་མཉམ་འགུལ་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་ཡིན”ཞེས་ཕན་ཞའོ་ཏུང་གིས་བཤད་པ་རེད། གཞན་ཡང་། འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱིས་ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་གཞན་སྒྱུར་ལས་དོན་ལ་ཚད་མཐོའི་དོ་ཁུར་གནང་ནས་2025ལོར་འབྲེལ་ཡོད་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་176བཏོན་ཡོད། ཚན་རིག་ལག་རྩལ་པུས་འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་གྱིས་བཏོན་པའི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་བསྡུ་ལེན་བྱས་ཏེ་གཞན་སྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་དང་ཕན་འབྲས་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད།
འབྲུ་རིགས་བདེ་འཇགས་ནི“རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དོན་ཆེན”ཡིན་ཞིང་། ཞིང་ལས་གྲོང་གསེབ་པུས་2025ལོར་སྒྲུབ་འགན་འཁུར་བའི་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་151དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་ཚོས་ཚན་རྩལ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་རྒྱུ་དང་། མུའུ་རེའི་ཐོན་འབབ་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། སྲིད་ཇུས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་བཏོན་གནང་ཡོད། “ང་ཚོས་ནན་ཏན་ངང་དང་ལེན་དང་བསྡུ་ལེན་བྱས་ནས་རེས་སྐོར་གསར་པའི་འབྲུ་རིགས་རྒྱ་མ་དུང་ཕྱུར་སྟོང་གི་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུའི་བྱ་སྤྱོད་སྤེལ་ཏེ། མུའུ་རེའི་ཐོན་འབབ་དང་སྤུས་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་ནས་ཧུར་ཐག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན། 2025ལོར་རང་རྒྱལ་གྱི་འབྲུ་རིགས་ཐོན་འབབ་རྒྱ་མ་དུང་ཕྱུར་14298ཟིན་ཡོད”ཅེས་ཐའོ་ཧོའེ་ཡིང་གིས་བཤད་པ་རེད།
ཚོང་དོན་པུས་2025ལོར་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་ཀྱིས་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་ནས་བསྒྲུབ་རྒྱུར་ལྟ་སྐུལ་བྱེད་པའི“སྣ་མང་ཅན་གྱི་འཛད་སྤྱོད་རྣམ་པ་གསར་གཏོད”ཅེས་པའི་གྲོས་འགོ་སྣེ་ཁྲིད་ནས་བསྒྲུབས་ཡོད། ཡན་ཏུང་གིས། ཚོང་དོན་པུའུ་ཡིས་འབྲེལ་ཡོད་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་དང་ཟུང་འབྲེལ་དང་། འཛད་སྤྱོད་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་དམངས་འཚོར་ཕན་པ་འདོགས་རྒྱུ་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ཏེ། འཛད་སྤྱོད་ཚོང་སྐུལ་གྱི་ཆེད་དོན་བྱ་སྤྱོད་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་རེད། འཛད་སྤྱོད་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་འཕར་སྣོན་ལ་ལེགས་སྐྱེས་འབུལ་ཚད་52%ཟིན་པ་དེ་ལོ་གོང་མ་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་5མཐོ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། 2025ལོར་རང་རྒྱལ་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཉེན་ཁ་དང་འགྲན་སློང་འཕྲད་པར་འཐུས་མི་དང་ཨུ་ཡོན་མང་པོས་ཕྱི་ཕྱོགས་ཚོང་དོན་གྱི་སྤུས་འབྲས་ལེགས་གཉེར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུར་དམིགས་ནས་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་ཕུལ་ཡོད། “ཚོང་དོན་པུས་འབྲེལ་ཡོད་གྲོས་འགོ་དང་གྲོས་གཞི་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ནས་དངོས་ཟོག་ཉོ་ཚོང་དང་། ཞབས་ཞུ་ཉོ་ཚོང་། གྲངས་འཛིན་ཉོ་ཚོང་བཅས་ལེགས་གསར་ཕྱོགས་སུ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་སྤྱི་འདོམས་སྐུལ་འདེད་བཏང་སྟེ། དངོས་ཟོག་དང་ཞབས་ཞུའི་ཕྱིར་གཏོང་ཁེ་གཙང་གིས་དཔལ་འབྱོར་འཕར་སྣོན་ལ་ལེགས་སྐྱེས་འབུལ་ཚད་32.7%ཟིན་ཡོད”ཅེས་ཡན་ཏུང་གིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད།
འབྲེལ་ཡོད་གསར་འགྱུར།